วางผังเมืองและควบคุมมาตรฐานงานก่อสร้างเพื่อการพัฒนาเมืองให้ปลอดภัย
ดำเนินการตามกฎหมายว่าด้วยการผังเมือง กฎหมายว่าด้วยการควบคุมอาคาร กฎหมายว่าด้วยการขุดดินและถมดิน กฎหมายว่าด้วยการจัดรูปที่ดินเพื่อพัฒนาพื้นที่ และกฎหมายอื่นที่เกี่ยวข้อง
วางและจัดทำผังเมืองประเภทอื่น ๆ ตามที่รัฐมนตรีหรือคณะรัฐมนตรีมอบหมาย หรือตามที่ส่วนราชการอื่นร้องขอ และดำเนินการให้เป็นไปตามผังเมืองนั้น ๆ
ดำเนินการเกี่ยวกับการศึกษาและวิเคราะห์ข้อมูลเพื่อการวางผัง วิจัย ติดตาม ประเมินผล และพัฒนามาตรฐานด้านการผังเมืองและโยธาธิการ รวมทั้งการจัดทำเกณฑ์มาตรฐานและคู่มือ ด้านการผังเมืองและโยธาธิการ
ดำเนินการเกี่ยวกับการวางผัง ออกแบบ ควบคุมการก่อสร้าง บูรณะเมืองหรืออาคาร และสิ่งก่อสร้างของหน่วยงานของรัฐ
ให้บริการและคำปรึกษาเกี่ยวกับงานออกแบบ งานก่อสร้าง และงานที่อยู่ในอำนาจหน้าที่ของกรมแก่หน่วยงานต่าง ๆ
ดำเนินการเกี่ยวกับการออกแบบ การก่อสร้างและควบคุมอาคาร ก่อสร้างอาคาร และโครงสร้างพื้นฐาน รวมทั้งการบูรณะและบำรุงรักษา
ดำเนินการประสาน กำกับดูแล สนับสนุน และพัฒนาการดำเนินงานของหน่วยงานที่เกี่ยวข้องเพื่อให้เป็นไปตามผังเมือง รวมทั้งกำกับตรวจสอบการใช้อำนาจตามกฎหมายว่าด้วยการผังเมือง ของเจ้าพนักงานท้องถิ่น
ดำเนินการพัฒนาระบบและบริหารข้อมูลการผังเมืองและโยธาธิการ
ดำเนินการพัฒนาขีดความสามารถบุคลากรของกรม องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น รวมทั้งหน่วยงานอื่นที่เกี่ยวข้อง ในด้านการผังเมืองและโยธาธิการ
ปฏิบัติงานร่วมกับหรือสนับสนุนการปฏิบัติงานของหน่วยงานอื่นที่เกี่ยวข้อง หรือที่ได้รับมอบหมาย
พัฒนาความรู้และความสามารถด้านการผังเมืองและโยธาธิการ ให้แก่บุคลากรของกรม องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น รวมทั้งหน่วยงานและบุคคลอื่นที่เกี่ยวข้อง
ปฏิบัติงานร่วมกับหรือสนับสนุนการปฏิบัติงานของหน่วยงานอื่นที่เกี่ยวข้องหรือที่ได้รับมอบหมาย
ดำเนินโครงการจัดรูปที่ดินเพื่อพัฒนาพื้นที่และโครงการพัฒนาเมืองของกรมโยธาธิการและผังเมือง
ทำหน้าที่เลขานุการคณะกรรมการจัดรูปที่ดิน พร้อมกลั่นกรอง ประสานงาน และวิเคราะห์ข้อมูลเสนอคณะกรรมการ
จัดทำหลักเกณฑ์ มาตรฐาน และกฎหมายที่เกี่ยวข้องกับการจัดรูปที่ดินเพื่อพัฒนาพื้นที่
สนับสนุนและให้คำปรึกษาแก่ผู้ดำเนินโครงการให้เป็นไปตามนโยบาย หลักเกณฑ์ และมาตรฐานที่กำหนด
ประสานแผนพัฒนาบริการพื้นฐานและส่งเสริมความร่วมมือในการพัฒนาพื้นที่ด้วยการจัดรูปที่ดิน
รวบรวมและจัดระบบข้อมูลด้านการจัดรูปที่ดินเพื่อเผยแพร่และแลกเปลี่ยนความรู้
จัดทำโครงการศึกษา วิจัย และฝึกอบรมเกี่ยวกับการจัดรูปที่ดินและการพัฒนาเมือง
ติดตามและประเมินผลการจัดรูปที่ดินเพื่อพัฒนาพื้นที่และการพัฒนาเมือง
ปฏิบัติงานอื่นตามที่ได้รับมอบหมาย
บริหารและควบคุมการปฏิบัติงานกองทุนให้เป็นไปตามพระราชบัญญัติจัดรูปที่ดินเพื่อพัฒนาพื้นที่ พ.ศ. 2547
กำหนดหลักเกณฑ์ วิธีการ และเงื่อนไขในเรื่องต่าง ๆ ตามมาตรา 77 โดยได้รับความเห็นชอบจากคณะกรรมการ
กำหนดระเบียบเกี่ยวกับการบริหารงานของสำนักงานกองทุน
อนุมัติงบประมาณประจำปีสำหรับการดำเนินงานของกองทุนและสำนักงานกองทุน
ควบคุม ติดตามผล และประเมินผลการใช้จ่ายเงินกองทุนแล้วรายงานต่อคณะกรรมการ
ปฏิบัติหน้าที่ตามระเบียบที่คณะกรรมการกำหนดหรือตามที่คระกรรมการมอบหมาย
ประสาน วิเคราะห์ ตรวจสอบ กลั่นกรองเรื่องที่เกี่ยวกับการวางผังนโยบายการใช้ประโยชน์พื้นที่ ได้แก่ ผังนโยบายระดับประเทศ ผังนโยบายระดับภาค และผังนโยบายระดับจังหวัด และเรื่องที่เกี่ยวกับผังกำหนดการใช้ประโยชน์ที่ดิน ได้แก่ ผังเมืองรวมและผังเมืองเฉพาะ
รวบรวม ตรวจสอบ และกลั่นกรองเรื่องการแต่งตั้งผู้ทรงคุณวุฒิให้เป็นไปตามหลักเกณฑ์และวิธีการตามที่กำหนดในคณะกรรมการนโยบายการผังเมืองแห่งชาติ คณะกรรมการผังเมือง และคณะกรรมการผังเมืองจังหวัด
ให้คำปรึกษาด้านวิชาการผังเมืองที่เกี่ยวข้องกับคณะกรรมการนโยบายการผังเมืองแห่งชาติ คณะกรรมการผังเมือง คณะกรรมการผังเมืองจังหวัด และคณะอนุกรรมการผังเมืองด้านต่าง ๆ แก่หน่วยงานและบุคคลที่เกี่ยวข้อง รวมถึงให้คำปรึกษาเกี่ยวกับกระบวนการและวิธีปฏิบัติในการดำเนินการประชุมให้สัมฤทธิ์ผล
ประสาน วิเคราะห์ ตรวจสอบ และกลั่นกรองเรื่องเกี่ยวกับการผังเมืองและการพัฒนาเมืองของประเทศ พร้อมเสนอความเห็นเพื่อประโยชน์ในการวินิจฉัย สั่งการ ต่อคณะกรรมการนโยบายการผังเมืองแห่งชาติ และเสนอความเห็นเพื่อประกอบการพิจารณาต่อคณะกรรมการผังเมือง
ดำเนินการเกี่ยวกับการประชุมคณะกรรมการนโยบายการผังเมืองแห่งชาติ คณะกรรมการผังเมือง และคณะอนุกรรมการผังเมืองชุดต่างๆ
จัดทำรายงานการประชุม และแจ้งมติคณะกรรมการนโยบายการผังเมืองแห่งชาติ คณะกรรมการผังเมือง และคณะอนุกรรมการผังเมืองให้หน่วยงาน และ/หรือบุคคลที่เกี่ยวข้องทราบ ตลอดจนการติดตามผลการปฏิบัติตามมติ
ประมวลผล วิเคราะห์กลุ่มข้อมูลมติ และจัดเก็บข้อมูลมติคณะกรรมการนโยบายการผังเมืองแห่งชาติ คณะกรรมการผังเมือง และคณะอนุกรรมการ รวมถึงประมวลผลข้อมูลสารสนเทศ ตลอดจนบริหารจัดการระบบการจัดการประชุมด้านการผังเมือง ในระบบฐานข้อมูลดิจิทัลด้านการผังเมือง (ONE DPT) และจัดทำเอกสารวิชาการที่เกี่ยวข้องเพื่อสนับสนุนภารกิจของสำนักงานคณะกรรมการนโยบายการผังเมืองแห่งชาติ รวมถึงให้บริการข้อมูลสารสนเทศการประชุม และเรื่องอื่น ๆ ที่เกี่ยวข้องกับคณะกรรมการและคณะอนุกรรมการชุดต่าง ๆ
รวบรวมผลการปฏิบัติตามพระราชบัญญัติการผังเมือง พ.ศ. 2562 จากหน่วยงานที่เกี่ยวข้องเพื่อเสนอต่อคณะกรรมการนโยบายการผังเมืองแห่งชาติ และรวบรวมผลการวางและจัดทำผังเมืองที่อยู่ในความรับผิดชอบของคณะกรรมการผังเมือง และคณะกรรมการผังเมืองจังหวัด
ปฏิบัติงานร่วมกับหรือสนับสนุนการปฏิบัติงานของหน่วยงานที่เกี่ยวข้องหรือที่ได้รับมอบหมาย